Wysprzątali „stary” cmentarz przy ul. Owidzkiej

Grupa zapaleńców wspólnie z mieszkańcami Starogardu w niedzielę 28 października posprzątała cmentarz ewangelicki przy ul. Owidzkiej. Akcję zorganizował Juliusz Gaj –członek Stowarzyszenia Lapidaria. Zapomniane cmentarze Pomorza i Kujaw.

Juliusz Gaj od wielu lat zajmuje się starymi, często zapomnianymi cmentarzami na terenie województwa pomorskiego i kujawsko-pomorskiego. Członek Stowarzyszenia Lapidaria. Zapomniane cmentarze Pomorza i Kujaw zorganizował w Starogardzie akcję sprzątania cmentarza ewangelickiego przy ul. Owidzkiej. W niedzielę 28 października grupa zapaleńców wspólnie z mieszkańcami miasta uporządkowała i wysprzątała teren wokół grobów. Pozbierali śmieci, wygrabili liście, oczyścili schody przy Lapidarium,  umyli kamienne płyty oraz odświeżyli napisy na nich.

Akcję sprzątania cmentarza ewangelickiego przy ul. Owidzkiej zorganizował Juliusz Gaj ze Stowarzyszenia Lapidarium. Zapomniane cmentarze Pomorza i Kujaw

– Inicjatywa zrodziła się spontanicznie – powiedział Juliusz Gaj. – Pochodzę z Torunia. Obecnie pracuję w Starogardzie przy wykopaliskach na Rynku. Obejrzałem wszystkie tutejsze cmentarze i pomyślałem, że warto zająć się właśnie tym przy ul. Owidzkiej, w pobliżu Młynów. To bardzo piękny cmentarz niemal w centrum miasta.  Warto byłoby uporządkować to miejsce kompleksowo, zwłaszcza w obszarze kwater i grobów ewangelickich. Wyciąć spróchniałe drzewa, zdziczałe krzewy i chwasty, aby ocalić to miejsce od zapomnienia. Uważam, że pamięć o pochówkach dawnych mieszkańców powinna być pielęgnowana.

Cmentarz ewangelicki przy ul. Owidzkiej powstał w XVIII wieku.  Ma tarasowy układ.  Zachowało się tu ok 50  nagrobków, w tym kilka kwater rodowych. 

„Czerwona” pamiątkowa tablica poświęcona mieszkańcom miasta wyznania ewangelickiego. 

W 2012 roku teren wokół cmentarnych schodów uporządkowała Gmina Miejska Starogard Gdański. Powstała tam wówczas zbiorowa mogiła mieszkańców Prus Wschodnich – kobiet, dzieci i starców, którzy w lutym 1945 roku głodni i skrajnie wycieńczeni zamarzali na ulicach Starogardu Gd. Ich ciała pogrzebano na górce cmentarza ewangelickiego przy ul. Owidzkiej. Z inicjatywy Stowarzyszenia Partnerstwa Pomiędzy Starogardem Gdańskim a Diepholz 1 czerwca 2012 roku uroczyście odsłonięto pamiątkową tablicę z krótkim epitafium, przypominającym o wydarzeniach sprzed lat. Na tablicy można przeczytać słowa: „Cześć i Pamięć tu spoczywającym mieszkańcom spod Królewca i Braniewa, ewakuowanym z rozkazu nazistów bez czasu na przygotowanie, tuż przed natarciem armii sowieckiej, zamarzniętym na starogardzkich drogach zimą”.

W listopadzie 2013 roku do Lapidarium przy ul. Owidzkiej przeniesiono szczątki 344 mieszkańców Starogardu, pochowanych w okresie od XVII do XIX wieku na nieistniejącym już cmentarzu katolicko-ewangelickim przy alei Jana Pawła II. Szczątki odkryto w trakcie prac archeologicznych związanych z budową Galerii Neptun. W marcu 2014 roku uroczyście odsłonięto tablicę upamiętniającą miejsce ich spoczynku.

fot. Magdalena Dalecka

Magdalena Dalecka

Wydział Informacji Społecznej
tel.: 58 530 6061
magdalena.dalecka@um.starogard.pl